Hỗ trợ hộ gia đình lắp điện mặt trời mái nhà và hệ lưu trữ

Nghị định 58/2025/NĐ-CP có chương riêng cho điện mặt trời mái nhà tự sản xuất, tự tiêu thụ, áp dụng cho cả hộ gia đình, với định hướng ưu tiên sử dụng tại chỗ và khuyến khích lắp kèm hệ lưu trữ. Nghị định 243/2026/NĐ-CP sau đó sửa đổi, bổ sung một số nội dung liên quan.

• Hệ tự sản xuất, tự tiêu thụ của hộ gia đình được khuyến khích phát triển, ưu tiên dùng tại chỗ.
• Khuyến khích lắp kèm hệ lưu trữ điện và thiết bị điều khiển tự động.
• Theo thông tin trên moit.gov.vn, có thể áp dụng các hình thức hỗ trợ như tín dụng xanh, miễn giảm thuế nhập khẩu thiết bị theo quy định áp dụng.

Bộ Công Thương đã xây dựng và gửi thẩm định dự thảo quyết định về chính sách hỗ trợ cho hộ gia đình lắp đặt điện mặt trời mái nhà tự sản xuất, tự tiêu thụ và hệ thống lưu trữ điện. Các mức hỗ trợ trong dự thảo chỉ mang tính tham khảo cho tới khi văn bản được ban hành.

• Dự thảo nêu định hướng cho vay ưu đãi qua Ngân hàng Chính sách xã hội với mức tối đa 40 triệu đồng/hộ.
• Trong đó phần cho hệ pin quang điện và phần cho hệ lưu trữ được tách riêng theo công suất – dung lượng.
• Dự thảo cũng đề cập hỗ trợ kinh phí từ ngân sách địa phương sau khi hệ thống hoàn thành lắp đặt và vận hành.
• Một mục tiêu được nêu trong tài liệu dự thảo là tỷ lệ công sở và nhà ở sử dụng điện mặt trời mái nhà tự sản xuất, tự tiêu thụ đến năm 2030.

Đây là nội dung dự thảo do Bộ Công Thương công bố để lấy ý kiến và thẩm định, chưa phải quy định đang có hiệu lực. Hộ gia đình không nên coi mức vay hay hỗ trợ này là chắc chắn khi quyết định đầu tư.

Hiệu quả của hệ hộ gia đình phụ thuộc gần như hoàn toàn vào tỷ lệ tự dùng: điện sản xuất ra được dùng ngay trong giờ nắng thì tiết kiệm được đúng đơn giá bậc thang đang trả, còn phần dư nếu không có lưu trữ thì giá trị thấp hơn nhiều.

• Hệ 3–5 kWp là dải phổ biến cho nhà ở riêng lẻ, cần khoảng 6 m² mái cho mỗi kWp.
• Ưu tiên chuyển các tải lớn (máy giặt, bơm nước, điều hoà) sang giờ nắng để tăng tỷ lệ tự dùng.
• Pin lưu trữ giúp dùng điện buổi tối nhưng làm tăng chi phí đầu tư; chỉ nên lắp khi hoá đơn buổi tối lớn hoặc khu vực hay mất điện.
• Nhà ở dùng giá bậc thang: càng cắt được phần điện ở bậc cao thì hiệu quả càng rõ.

• Kiểm tra kết cấu mái và phương án chống thấm tại mọi điểm xuyên mái.
• Yêu cầu thông số thiết bị rõ ràng: model tấm pin, inverter, dung lượng pin lưu trữ, điều kiện bảo hành.
• Xác nhận nhà thầu hỗ trợ hồ sơ thủ tục với đơn vị điện lực và bàn giao hồ sơ hoàn công.
• Không dựa vào cam kết sản lượng tuyệt đối; sản lượng thay đổi theo bức xạ, hướng mái và che khuất.
• Nếu dự định lắp thêm lưu trữ sau, chọn inverter và tủ điện có khả năng mở rộng ngay từ đầu.